A ESTRUTURA DA BÍBLIA
A palavra Bíblia é o plural de um vocábulo grego, biblion, que significa livro. Portanto, uma tradução literal de “Bíblia” poderia ser Os Livros.
De fato, a Bíblia é uma coleção de 66 livros: 39 do Antigo Testamento e 27 do Novo. As Bíblias publicadas pelas editoras católicas acrescentam mais 7 livros ao conjunto do Antigo Testamento, totalizando, portanto, 73 livros no cômputo geral. Estes 7 livros são conhecidos como apócrifos ou deuterocanônicos.
Atualmente os livros da Bíblia estão divididos em capítulos e versículos, porém nem sempre foi assim. A divisão em capítulos ocorreu em 1227 e foi efetuada por um professor da Universidade de Paris, Stephen Langton, que mais tarde viria a ser o arcebispo de Cantuária. Em 1551, Robert Stephanus, um impressor parisiense, iniciou a divisão de cada capítulo em versículos, ao fazer uma viagem de Paris a Lion, em lombo de animal.1 Em 1555 concluiu a tarefa. Ao longo, a Bíblia contém 1.189 capítulos e 31.102 versículos.
Uma divisão didática comumente aceita é a seguinte:
I - Antigo Testamento
- A - Lei (ou Torá, ou Pentateuco)
- B - Livros Históricos
- C - Livros Poéticos
- D - Livros Proféticos
II - Novo Testamento
- A - Evangelhos
- B - Livro Histórico ou Biográfico
- C - Epístolas
- D - Livro Profético
Antigo Testamento
| CLASSIFICAÇÃO | LIVRO | ABREV. | AUTOR | DATA (a.C.) |
|---|---|---|---|---|
| Antigo Testamento | ||||
| Pentateuco | ||||
| Gênesis | # Gn | Moisés | c. 1500 | |
| Êxodo | Êx | Moisés | c. 1500 | |
| Levítico | Lv | Moisés | c. 1500 | |
| Números | Nm | Moisés | c. 1470 | |
| Deuteronômio | Dt | Moisés | c. 1470 | |
| Livros Históricos | ||||
| Josué | Js | Josué | c. 1400 | |
| Juízes | Jz | Samuel | c. 1100 | |
| Rute | Rt | Samuel | c. 1090 | |
| 1 Samuel | 1 Sm | Samuel/Natã/Gade | c. 1070 | |
| 2 Samuel | 2Sm | Natã/Gade | c. 1040 | |
| 1 Reis | 1 Rs | Jeremias (_) | c. 580 | |
| 2 Reis | 2 Rs | Jeremias (_) | c. 580 | |
| 1 Crônicas | 1 Cr | Esdras | c. 440 | |
| 2 Crônicas | 2 Cr | Esdras | c. 440 | |
| Esdras | Ed | Esdras | c. 440 | |
| Neemias | Ne | Neemias | c. 430 | |
| Ester | Et | Mardoqueu (*) | c. 470 | |
| Livros Poéticos | ||||
| Jó | Jó | Jó, Moisés | c. 1550 | |
| Salmos | Sl | Davi e outros | c. 1000 | |
| Provérbios | Pv | Salomão e outros | c. 900 | |
| Eclesiastes | Ec | Salomão | c. 900 | |
| Cantares | Ct | Salomão | c. 950 | |
| Livros Proféticos | ||||
| Isaías | Is | Isaías | c. 730 | |
| Jeremias | Jr | Jeremias | c. 580 | |
| Lamentações | Lm | Jeremias | c. 600 | |
| Ezequiel | Ez | Ezequiel | c. 590 | |
| Daniel | Dn | Daniel | c. 530 | |
| Oséias | Os | Oséias | c. 740 | |
| Joel | Jl | Joel | c. 800 | |
| Amós | Am | Amós | c. 750 | |
| Obadias | Ob | Obadias | c. 600 | |
| Jonas | Jn | Jonas | c. 800 | |
| Miquéias | Mq | Miquéias | c. 700 | |
| Naum | Na | Naum | c. 600 | |
| Habacuque | Hc | Habacuque | c. 620 | |
| Sofonias | Sf | Sofonias | c. 630 | |
| Ageu | Ag | Ageu | c. 520 | |
| Zacarias | Zc | Zacarias | c. 520 | |
| Malaquias | Ml | Malaquias | c. 420 |
Convém lembrar que a Bíblia católica acrescenta os seguintes livros (sete, ao todo, chamados apócrifos ou deuterocanônicos) aos da lista acima:
| Livro | Classificação |
|---|---|
| Tobias, Judite | Históricos |
| 1º e 2º Macabeus | Históricos |
| Sabedoria, Elesiástico | Sapienciais/Poético |
| Baruc | Profético |
Novo Testamento
| CLASSIFICAÇÃO | LIVRO | ABREV. | AUTOR | DATA (a.C.) | |
|---|---|---|---|---|---|
| Novo Testamento | |||||
| Evangelhos | Mateus | Mt | Mateus | c. 60-70 | |
| Marcos | Mc | Marcos | c. 50-70 | ||
| Lucas | Lc | Lucas | c. 64-70 | ||
| João | Jo | João | c. 69-90 | ||
| Livro Histórico | Atos | At | Lucas | c. 63 | |
| Epístolas | Romanos | Rm | Paulo | c. 60 | |
| 1 Coríntios | 1 Cor | Paulo | c. 59 | ||
| 2 Coríntios | 2 Cor | Paulo | c. 60 | ||
| Gálatas | Gl | Paulo | c. 58 | ||
| Efésios | Ef | Paulo | c. 62 | ||
| Filipenses | Fp | Paulo | c. 62 | ||
| Colossenses | Cl | Paulo | c. 63 | ||
| 1 Tessalonicenses | 1Ts | Paulo | c. 51 | ||
| 2 Tessalonicenses | 2Ts | Paulo | c. 51 | ||
| 1 Timóteo | 1Tm | Paulo | c. 63 | ||
| 2 Timóteo | 2Tm | Paulo | c. 64 | ||
| Tito | Tt | Paulo | c. 63 | ||
| Filemon | Fm | Paulo | c. 61 | ||
| Hebreus | Hb | Paulo (*) | c. 67 | ||
| Tiago | Tg | Tiago | c. 62 | ||
| 1 Pedro | 1 Pe | Pedro | c. 62 | ||
| 2 Pedro | 2 Pe | Pedro | c. 64 | ||
| 1 João | 1Jo | João | c. 98 | ||
| 2 João | 2Jo | João | c. 98 | ||
| 3 João | 3Jo | João | c. 98 | ||
| Judas | Jd | Judas | c. 70 | ||
| Livro Profético | Apocalipse | Ap | João | c. 95 |
A Bíblia hebraica, obviamente, não contém os livros do Novo Testamento, posto que os judeus não aceitaram a Jesus Cristo como o Messias prometido nas profecias dos antigos escritores sagrados. Além disso, o cânon hebraico não aceita os livros apócrifos, principal razão de muitas correntes cristãs não os incluírem em suas versões da Bíblia.
Footnotes
-
Maxwell A. Graham, Você Pode Confiar na Bíblia?, p. 1. ↩